تغذیه مغز برای موفقیت علمی دانش آموزان
تغذیه مغز برای موفقیت علمی
چگونه آب و غذا یادگیری را ارتقاء می بخشد
درمغز دانش آموزان شما ،پروسه بیوشیمیایی یادگیری در حال وقوع است، که به موازات تمرینات کلاسی است. برقراری ارتباط ، یافتن معانی ، و حل مسائل از مهارتهای یادگیری هستند که نیازمند برقراری جریانات الکتریکی سریع مابین نواحی مختلف مغزی است.
ساعت 8:30 است . گچ در دستتان است و آماده آغاز روز هستید. در یک نگاه به کلاس ؛ چشمانی روشن و مستعد، در انتظار پیشرفت میبینید یا دانش اموزانی حواس پرت ، پریشان و خواب آلود؟ در میان روز برای کلاستان چه اتفاقی می افتد؟ نزدیک ظهر چطور؟ آیا دانش آموزانتان مضطرب، عصبی و ناراحت هستند؟ برطبق نظر متخصصان محیط داخلی مغز مجموعه ای از بخشهای یادگیری است که مانند محیط داخلی کلاس دارای اهمیت است . ممکن است بعضی از دانش آموزانتان توانایی یادگیری خود را از دست داده باشند که ناشی از سوع تغذیه و کم آبی بدن آنها باشد.
شکل گیری حافظه نیازمند رشد فیزیکی و برقراری صحیح اتصالات سلولهای شبکه مغزی است. پس وقتی دانش آموزتان فریاد میزند" من فهمیدم!" یعنی یک پروسه خارق العاده اتفاق افتاده است. با تغذیه مغزی با غذا های سالم و آب ، میتوانید محیط داخلی را بهینه سازی کنید و دانش اموزانتان را حقیقتا مجذوب محیط کلاس کرده و موجب شکوفایی استعدادهایشان گردید.
هنگامی که کودک فکر می کند ، حرف می زند، حرکت یا احساس می کند، قوسهای الکتریکی پیامرسانهای شیمییایی با نام انتقال دهنده عصبی ( NTها)را رها می کنند که از سیناپس عبور کرده و اطلاعات را به سلول بعدی انتقال می دهند . این ارتباط سلول به سلول اساس یادگیری را شکل می دهد.
چربی ها
برعکس سالهای قبل که چربی ها بخشی مضر از رژیم غذایی محسوب می شدند، اکنون می دانیم که چربی ها ضروری هستند. 60% از مواد جامد مغز چربی است چرا که مغز دارای بخش هنگفتی از غشا های چرب است. . بهترین چربی ها برای مصرف ، اُمگا-3 موجود در ماهی، مغز ها ، دانه ها و سبزی های با برگ سبز تیره است. روغن های اُمگا-6 در غلات و گلرنگ (safflower) و همچنین گل گاوزبان یافت می گردند. کودکی که مقادیر زیادی کیک، چیپس و پفک ، سیب زمینی سرخ کرده و گوشت سزخ کرده (انواع سوسیس) که مملو از چربی های اشباع است می خورد، تفاوت زیادی با کودکی که از ماهی بخارپز، کره بادام زمینی ، سس سالاد تهیه شده از روغن زیتون، و گوشت کم چرب تغذیه می کند ، دارد.
پروتئین ها
تریپتوفان از بوقلمون و شیر برای تولید سروتونین(یک NT که در ایجاد حس رضایت دخیل است) استفاده می شود. تیروزین موجود در بادام، آووکادو، موز و گوشت برای ساختن دوپامین( مرتبط با حس اشتیاق و ذوق) بکار می رود. این آمینو اسید ها همچنین در ساختار آنتی اکسیدان ها که DNA و دیگر ترکیبات سلولی را از آسیب دیدگی محافظت می کنند، دیده می شود. همچنین پروتئینها گیرنده های غشای سلولی را تشکیل می دهند که در ایجاد ارتباطات غشایی موثر هستند
پروتئین ها در ترکیب با دیگر مواد مغذی هستند. که ممکن است در غذا های سودمند یا مضر هم یافت شوند. برای مثال مغز ها (آجیل) دارای مقدار قابل توجهی پروتئین هستند. بادام خام دارای چربی خوب، پروتئین و مقدار زیادی ویتامین و مواد معدنی است. از طرفی دیگر بادام زمینی فرآورده شده و برشته شده عاری از چربی های سودمند است، در حقیقت حرارت بالا می تواند موجب آسیب رسیدن به چربی ها شود. طعمها و چاشنی ها موجب واکنشهای رفتاری در بعضی از کودکان می شود که برای هیچکدام انها مفید نیست.بنابراین تمام مغز های خوراکی یکسان نیستند. آنالیز مشابهی را میتوان برای جوجه (بخارپز شده یا سرخ شده )، ماهی ( پخته شده با آب دارای چربی مفید یا سرخ شده و دارای چربی اشباع و ترنس) ، ماست ( با باکتری های سودمند برای گوارش ، بدون هورمون یا سم ضد میکروب ، رنگهای مصنوعی، شکر و قند های مصنوعی، افزودنی ها، پروتئین و بدون باکتری) در نظر گرفت.
قندها
مصرف مقادیر زیادی قند توسط اکثر دانش آموزان (مخصوصا در صبحانه)، موجب انفجار جریان انرژی و ایجاد بی قراری ، سردرد ، مشکلات تمرکز ، یا خواب آلودگی هنگام میان روز یا سر ظهر می شود. با افزایش سطح قند در جریان خون ، پانکراس انسولین ترشح می کند، که قند را به سلول وارد می کند، تا میزان قند خون ثابت بماند. مصرف زیاد قند، ترشح انسولین بیشتر، خواب آلودگی بیشتر دانش آموز. اکثر افراد از روی عادت برای افزایش انرژیشان ، قند بیشتری مصرف می کنند که موجب رته افتادن این چرخه می شود. دانش اموزانی که روزشان را با نوشیدنی های بسیار شیرین آغاز می کنند (یعنی غذای کامل مصرف نمی کنند) با یک فشار در بعد از ظهر مواجه می شوند.
راه حل؟ خوراک و نوشیدنی ها باید حاور مقادیری کربوهیدرات پیچیده باشد . بعنوان مثال ، تمامی دانه ها یا محصولات تهیه شده از آرد آنها بهتر از قند های ساده هستند. تمامی محصولات غله ای نه تنها حاوی قند های پیچیده برای تولید انرژی هستند ، بلکه دارای فیبر هستند که سرعت جذب قند را کاهش می دهد. همچنین ویتامین های B در پوست و ویتامین E و دیگر مواد مغذی در بخش مرکزی غلات وجود دارند.
مواد معدنی و ویتامینها
ویتامینهای خانواده B ، ویتامین های کلیدی هستند که در تولید انرژی برای سلولهای مغزی مورد استفاده قرار می گیرند و به ساخته شدن NT هایی مانند سروتونین (که در احساس رضایتمندی نقش دارند) و GABA ( که در تمرکز کردن مورد نیاز است )کمک می کنند. معلوم شده است که ویتامین های خانواده B نه تنها در سبوس غلات بلکه در سبزیجات با رنگ سبز تیره هم وجود دارند .
روی برای یادگیری ضروری است: آن در رشد دندریت ها ، ترمیم سلولی و تخریب سلولهای فرسوده موثر است. این ماده در ارتباط سیناپتیک ، پروسه سمنتینگ ( یک اتصال جدید بین نورونها) مورد نیاز است. بعلاوه روی در شکل گیری حافظه ضروری بوده و به فراوانی در هیپوکامپ (ناحیه ای از مغز که مسئول شکل گیری حافظه کوتاه مدت و بلند مدت است ) یافت می شود. از کجا می توانید روی بدست بیاورید؟ روی در دانه ها و مغز ها و گوشت قرمز یافت می گردد.
کلسیم ماده معدنی است که برای ابتقاء محیط الکتریکی مغز و تنظیم انتقال عصبی استفاده می شود. این ماده به تطهیر
مغز توسط پیوند یا انفصال بعضی مواد آسیب رسان کمک می کند.
گروه دیگر ریز مغذی ها "فیتو نوترینت" نامیده می شوند که ترکیبات گیاهی هستند که بطور شگفت انگیزی برای مغز ارمغان سلامتی به همراه دارند. این مواد موجب رنگ میوه ها و سبزی ها می شوند و اساس توصیه " رنگهایت را بخور" را تشکیل می دهند.
آب
کم آبی در بین بچه ها بسیار دیده می شود چرا که آنها زمان زیادی را بدون نوشیدن آب سر می کنند. وقتی آنها تشنه می شوند نوشابه های شیرین به جا آب می نوشند ، تا زمانی که دوباره احساس تشنگی کنند ، ممکن است وزن بدنشان 2% کم شده باشد که ناشی از ازدست دادن آب است، که موجب 10% کاهش یادگیری در آنها می شود. کم آبی می تواند منجر به خستگی، گیجی، عدم تمرکز و ناتوانی یادگیری شود.
آب برای ابقاء هماهنگی اجزا برای انتقال عصبی طبیعی لازم است. آب چرخه دفع مواد زاید را افزایش می دهد. آب مغز را از افزایش درجه حرارت در امان میدارد که می تواند موجب نقص در اتصالات و حتی آسیب رسانی گردد. این یکی از اصلی ترین علتهای توصیه نوشیدن آب به دانش آموزان در هنگام فعالیت بدنی است.
تغذیه ایجاد تفاوت می کند
خوردن و نوشیدن بخشی از اساس یادگیری سالم را تشکیل می دهند. کمک کردن به دانش آموزان برای انتخاب سالمتر، بخش ضروری تحصیل و بهداشت است.
مسئولین آموزش برای بهینه سازی محیط داخلی چه باید بکنند؟
1- دانش آموزان بطری های آب همراه خود داشته باشند . یا اوقاتی برای آب خوردن مابین ساعات درسی در اختیار آنها قرار گیرد .
2- تشویق دانش آموزان برای استفاده از غذاهای سالم مانند میوه های مختلف، دانه های خوراکی ، سبزیجات و آب ساده برای جشن های تولدشان.
3- آموزش چگونگی انتخاب غذای سالم از لیست غذاهای در دسترس به دانش آموزان.
4- از سیاستهای بهداشتی مدرسه خود آگاه باشید و در آنها مشارکت و در صورت نیاز از آنها در کلاس درس خود حمایت کنید.
در برنامه آموزشی خود آموزش تغذیه را بگنجانید.